Ήδη οι
σκέψεις που διατρέχουν όλο σχεδόν το φάσμα των φιλοευρωπαϊκών κομμάτων
είναι να «παγώσει¨ για τρεις περίπου μήνες η εφαρμογή του μνημονίου ώστε
κυβέρνηση και τρόικα να καθίσουν στο τραπέζι και να συντάξουν ένα νέο
ρεαλιστικό πρόγραμμα το οποίο θα βγάζει την Ελλάδα από την ύφεση.
Η κατάρρευση των εσόδων του κράτους,
ο επακόλουθος εκτροχιασμός του προγράμματος και κυρίως η κοινωνική δυναμική, όπως εκφράστηκε την 6η Μαΐου και αποτυπώνεται στις δημοσκοπήσεις, οδηγούν αναπόφευκτα σε νέα προσέγγιση του θέματος.
Τρεις εβδομάδες πριν από τις εκλογές, ο αντιπρόεδρος της Ν.Δ., Δ. Αβραμόπουλος, υποστήριξε ότι πρέπει να παγώσουν οι αποφάσεις που υποχρεούται βάσει του μνημονίου να λάβει η Ελλάδα τον Ιούλιο (το αρχικό πρόγραμμα προέβλεπε τον Ιούνιο) και εμφανίστηκε αισιόδοξος ότι το αίτημα θα γίνει αποδεκτό.
«Οι Ευρωπαίοι έχουν καταλάβει ότι κάτι γίνεται αυτήν τη στιγμή στην Ελλάδα και αντιλαμβάνονται ότι θα πρέπει να διαχειριστούν διαφορετικά την ελληνική πραγματικότητα, καθώς δεν θέλουν σε καμία περίπτωση η διάχυση της κρίσης να απειλήσει την Ευρώπη», σημείωσε ο κ. Αβραμόπουλος.
Η θέση του προαναγγέλλει και την επίσημη γραμμή του κόμματος, καθώς, σύμφωνα με κύκλους της Συγγρού, η Ν.Δ. προτίθεται να ζητήσει στην περίπτωση όπου σχηματίσει κυβέρνηση, είτε μόνη της, είτε σε συνεργασία με άλλα κόμματα, το πάγωμα των μέτρων του μνημονίου ως τον Σεπτέμβριο, προκειμένου να υπάρξει επαναδιαπραγμάτευση του μνημονίου.
Άλλωστε, όπως σημειώνουν, το πρόγραμμα έχει εκτροχιαστεί ως προς τους φετινούς στόχους. Η ύφεση διαμορφώνεται στο 6,2%, το α΄ τρίμηνο, η ανεργία αγγίζει το 22% και το έλλειμμα είναι κατά 24% μεγαλύτερο σε σχέση με πέρσι.
Σύμφωνα με τον κ. Σταϊκούρα, τομεάρχη οικονομικών της Ν.Δ., αποδείχθηκε ότι το μνημόνιο πάσχει στο σκέλος της ανάπτυξης και των δημοσιονομικών εσόδων και θα απαιτηθεί η κατάθεση διορθωτικού προϋπολογισμού ως τον Σεπτέμβριο, αφού ολοκληρωθεί η επαναδιαπραγμάτευσή του.
Αντίστοιχη περίπου είναι πλέον και η στόχευση του ΣΥΡΙΖΑ μετά τη διευκρίνιση ότι καταγγελία του μνημονίου θα γίνει μόνο σε πολιτικό επίπεδο και επομένως δεν θα υπάρξει μονομερής καταγγελία της δανειακής σύμβασης. Σύμφωνα με τον κ. Δραγασάκη, σκοπός του ΣΥΡΙΖΑ είναι να παγώσουν όλα τα μέτρα του μνημονίου, που δημιουργούν ύφεση.
Πάγωμα και μετάθεση των μέτρων του Ιουνίου ζήτησε χθες και ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ Ευάγγελος Βενιζέλος, επαναλαμβάνοντας την πρόταση παράτασης του χρόνου δημοσιονομικής προσαρμογής κατά ένα ή περισσότερα έτη.
Η παράταση του προγράμματος, που είναι και το minimum των διεκδικήσεων των ελληνικών κομμάτων για την (επανα)διαπραγμάτευση του μνημονίου, εξασφαλίζει αυτόματα, με βάση κύκλους του ΠΑΣΟΚ, το πάγωμα και τη μετάθεση της λήψης μέτρων του Ιουλίου αφού αυτά αφορούν τη διετία 2013-14.
Το κρίσιμο ζήτημα επομένως είναι αν θα δεχθεί η Ευρώπη να δώσει χρόνο παράτασης και αν θα δεχθεί να χρηματοδοτήσει στο τρίμηνο το πρωτογενές έλλειμμα της Ελλάδας, που σήμερα ανέρχεται σε 1,7 δισ. ευρώ.
Ο δημοσιονομικός εκτροχιασμός εξαιτίας της ύφεσης και της ακυβερνησίας επιβάλλει να δοθεί χρόνος στη νέα κυβέρνηση.
Τα ταμειακά διαθέσιμα στις 18 Ιουνίου εκτιμάται ότι θα περιοριστούν στα 700 εκατ. ευρώ αν δεν αντιστραφεί ή δεν ανατραπεί η προοδευτική μείωση των εσόδων που καταγράφεται το δίμηνο Απριλίου - Μαΐου και αν δεν ξεκλειδώσουν παρακρατηθείσες δόσεις -4 δισ. ευρώ- τα ταμεία του κράτους θα αδειάσουν στα τέλη Ιουνίου.
Για τον λόγο αυτόν θα πρέπει η Ευρώπη και το ΔΝΤ να δεχθούν να συνεχίσουν να χρηματοδοτούν το παραπάνω έλλειμμα για το διάστημα της επαναδιαπραγμάτευσης ή αναθεώρησης του μνημονίου.
Από το μέχρι τώρα κλίμα προκύπτει ότι η Ευρώπη εμφανίζεται πρόθυμη να δεχθεί επαναδιαπραγμάτευση του προγράμματος με την προϋπόθεση ότι η Ελλάδα προσέρχεται σε αυτή με τη θέση ότι θα τηρήσει τις δεσμεύσεις της και κυρίως με την πρόθεση ότι θα εφαρμόσει το πρόγραμμα των μεταρρυθμίσεων.
Πολιτικά στελέχη από όλους τους χώρους εκτιμούν ότι η απόφαση της Ευρώπης θα είναι πολιτική και ως εκ τούτου δύσκολα η ίδια θα τραβήξει το σχοινί. «Θα πρέπει να προχωρήσουμε σε μονομερείς ενέργειες», τονίζουν, σημειώνοντας ότι προς το παρόν ουδείς φέρεται διατεθειμένος να αναλάβει ένα τέτοιο κόστος.
Με τα μέχρι στιγμής δεδομένα, κανένα από τα τρία παραπάνω κόμματα δεν έχει δηλώσει ότι προτίθεται να προχωρήσει στην καταγγελία συγκεκριμένων μέτρων του μνημονίου, που έχουν ήδη ληφθεί, αλλά όλοι μιλούν για πάγωμα των επικείμενων μέτρων και πρακτικά κίνδυνος μονομερούς καταγγελίας του μνημονίου από την πλευρά της Ελλάδας δεν προκύπτει.
Η κατάρρευση των εσόδων του κράτους,
ο επακόλουθος εκτροχιασμός του προγράμματος και κυρίως η κοινωνική δυναμική, όπως εκφράστηκε την 6η Μαΐου και αποτυπώνεται στις δημοσκοπήσεις, οδηγούν αναπόφευκτα σε νέα προσέγγιση του θέματος.
Τρεις εβδομάδες πριν από τις εκλογές, ο αντιπρόεδρος της Ν.Δ., Δ. Αβραμόπουλος, υποστήριξε ότι πρέπει να παγώσουν οι αποφάσεις που υποχρεούται βάσει του μνημονίου να λάβει η Ελλάδα τον Ιούλιο (το αρχικό πρόγραμμα προέβλεπε τον Ιούνιο) και εμφανίστηκε αισιόδοξος ότι το αίτημα θα γίνει αποδεκτό.
«Οι Ευρωπαίοι έχουν καταλάβει ότι κάτι γίνεται αυτήν τη στιγμή στην Ελλάδα και αντιλαμβάνονται ότι θα πρέπει να διαχειριστούν διαφορετικά την ελληνική πραγματικότητα, καθώς δεν θέλουν σε καμία περίπτωση η διάχυση της κρίσης να απειλήσει την Ευρώπη», σημείωσε ο κ. Αβραμόπουλος.
Η θέση του προαναγγέλλει και την επίσημη γραμμή του κόμματος, καθώς, σύμφωνα με κύκλους της Συγγρού, η Ν.Δ. προτίθεται να ζητήσει στην περίπτωση όπου σχηματίσει κυβέρνηση, είτε μόνη της, είτε σε συνεργασία με άλλα κόμματα, το πάγωμα των μέτρων του μνημονίου ως τον Σεπτέμβριο, προκειμένου να υπάρξει επαναδιαπραγμάτευση του μνημονίου.
Άλλωστε, όπως σημειώνουν, το πρόγραμμα έχει εκτροχιαστεί ως προς τους φετινούς στόχους. Η ύφεση διαμορφώνεται στο 6,2%, το α΄ τρίμηνο, η ανεργία αγγίζει το 22% και το έλλειμμα είναι κατά 24% μεγαλύτερο σε σχέση με πέρσι.
Σύμφωνα με τον κ. Σταϊκούρα, τομεάρχη οικονομικών της Ν.Δ., αποδείχθηκε ότι το μνημόνιο πάσχει στο σκέλος της ανάπτυξης και των δημοσιονομικών εσόδων και θα απαιτηθεί η κατάθεση διορθωτικού προϋπολογισμού ως τον Σεπτέμβριο, αφού ολοκληρωθεί η επαναδιαπραγμάτευσή του.
Αντίστοιχη περίπου είναι πλέον και η στόχευση του ΣΥΡΙΖΑ μετά τη διευκρίνιση ότι καταγγελία του μνημονίου θα γίνει μόνο σε πολιτικό επίπεδο και επομένως δεν θα υπάρξει μονομερής καταγγελία της δανειακής σύμβασης. Σύμφωνα με τον κ. Δραγασάκη, σκοπός του ΣΥΡΙΖΑ είναι να παγώσουν όλα τα μέτρα του μνημονίου, που δημιουργούν ύφεση.
Πάγωμα και μετάθεση των μέτρων του Ιουνίου ζήτησε χθες και ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ Ευάγγελος Βενιζέλος, επαναλαμβάνοντας την πρόταση παράτασης του χρόνου δημοσιονομικής προσαρμογής κατά ένα ή περισσότερα έτη.
Η παράταση του προγράμματος, που είναι και το minimum των διεκδικήσεων των ελληνικών κομμάτων για την (επανα)διαπραγμάτευση του μνημονίου, εξασφαλίζει αυτόματα, με βάση κύκλους του ΠΑΣΟΚ, το πάγωμα και τη μετάθεση της λήψης μέτρων του Ιουλίου αφού αυτά αφορούν τη διετία 2013-14.
Το κρίσιμο ζήτημα επομένως είναι αν θα δεχθεί η Ευρώπη να δώσει χρόνο παράτασης και αν θα δεχθεί να χρηματοδοτήσει στο τρίμηνο το πρωτογενές έλλειμμα της Ελλάδας, που σήμερα ανέρχεται σε 1,7 δισ. ευρώ.
Ο δημοσιονομικός εκτροχιασμός εξαιτίας της ύφεσης και της ακυβερνησίας επιβάλλει να δοθεί χρόνος στη νέα κυβέρνηση.
Τα ταμειακά διαθέσιμα στις 18 Ιουνίου εκτιμάται ότι θα περιοριστούν στα 700 εκατ. ευρώ αν δεν αντιστραφεί ή δεν ανατραπεί η προοδευτική μείωση των εσόδων που καταγράφεται το δίμηνο Απριλίου - Μαΐου και αν δεν ξεκλειδώσουν παρακρατηθείσες δόσεις -4 δισ. ευρώ- τα ταμεία του κράτους θα αδειάσουν στα τέλη Ιουνίου.
Για τον λόγο αυτόν θα πρέπει η Ευρώπη και το ΔΝΤ να δεχθούν να συνεχίσουν να χρηματοδοτούν το παραπάνω έλλειμμα για το διάστημα της επαναδιαπραγμάτευσης ή αναθεώρησης του μνημονίου.
Από το μέχρι τώρα κλίμα προκύπτει ότι η Ευρώπη εμφανίζεται πρόθυμη να δεχθεί επαναδιαπραγμάτευση του προγράμματος με την προϋπόθεση ότι η Ελλάδα προσέρχεται σε αυτή με τη θέση ότι θα τηρήσει τις δεσμεύσεις της και κυρίως με την πρόθεση ότι θα εφαρμόσει το πρόγραμμα των μεταρρυθμίσεων.
Πολιτικά στελέχη από όλους τους χώρους εκτιμούν ότι η απόφαση της Ευρώπης θα είναι πολιτική και ως εκ τούτου δύσκολα η ίδια θα τραβήξει το σχοινί. «Θα πρέπει να προχωρήσουμε σε μονομερείς ενέργειες», τονίζουν, σημειώνοντας ότι προς το παρόν ουδείς φέρεται διατεθειμένος να αναλάβει ένα τέτοιο κόστος.
Με τα μέχρι στιγμής δεδομένα, κανένα από τα τρία παραπάνω κόμματα δεν έχει δηλώσει ότι προτίθεται να προχωρήσει στην καταγγελία συγκεκριμένων μέτρων του μνημονίου, που έχουν ήδη ληφθεί, αλλά όλοι μιλούν για πάγωμα των επικείμενων μέτρων και πρακτικά κίνδυνος μονομερούς καταγγελίας του μνημονίου από την πλευρά της Ελλάδας δεν προκύπτει.
Μνημόνιο σκληρών μέτρων προωθεί η Μέρκελ για την Ευρώπη
Το
επιτελείο της γερμανίδας καγκελαρίου, κας. Μέρκελ, επεξεργάζεται σχέδιο
έξι σημείων, με το οποίο σκοπεύει να αντεπιτεθεί στον Φρανσουά Ολάντ
κατά τη Σύνοδο Κορυφής στις 28 - 29 Ιουνίου. Το σχέδιο περιλαμβάνει
δομικές μεταρρυθμίσεις, με στόχο το συμβιβασμό των πολιτικών της
λιτότητας και της ανάπτυξης και θα αφορά ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Το
γερμανικό Spiegel δημοσιεύει τα βασικά σημεία αυτού του σχεδίου,
επικαλούμενο εσωτερικό έγγραφο που κυκλοφορεί στην καγκελαρία. Σύμφωνα
με το δημοσίευμα, το σχέδιο, που έχει καταρτιστεί από τεχνοκράτες της
γερμανικής κυβέρνησης, είναι στα πρότυπα της Ατζέντας 2010 για τις
οικονομικές μεταρρυθμίσεις που είχε εκπονήσει ο Καγκελάριος Γκέρχαρντ
Σρέντερ.
Η γερμανική πρόταση περιλαμβάνει αποκρατικοποίηση δημόσιων οργανισμών, αλλαγές στις εργασιακές σχέσεις, δημιουργία ειδικών οικονομικών ζωνών και δημιουργία υπηρεσιών ιδιωτικοποιήσεων στα πρότυπα της Treuhand (το μοντέλο ιδιωτικοποιήσεων που είχε ακολουθεί στην Ανατολική Γερμανία).
Το Spiegel σχολιάζει σκωπτικά: «Με λίγα λόγια, η περιοχή της Μεσογείου πρόκειται να μοιάζει περισσότερο με τη Γερμανία, αλλά με καλύτερο καιρό».
Το σχέδιο των έξι σημείων
Η πρόταση του Βερολίνου επικεντρώνεται σε μέτρα που έχουν εφαρμοστεί με επιτυχία στη Γερμανία κατά το παρελθόν και έφεραν τη χώρα στην κορυφή της ανάπτυξης στην Ευρώπη.
Βάσει αυτού του σχεδίου, η Μέρκελ θέλει να υλοποιηθούν προγράμματα που θα βοηθούν τη δημιουργία μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων, στο πρότυπο των προγραμμάτων που «τρέχει» η γερμανική αναπτυξιακή τράπεζα KfW. Στη Γερμανία προβλέπεται ότι συγκεκριμένες δημόσιες υπηρεσίες πρέπει να εγκρίνουν επενδυτικά σχέδια μέσα σε ένα προκαθορισμένο χρονικό όριο. Ειδικότερα, οι αιτήσεις θεωρούνται εγκεκριμένες, εάν δεν απορριφθούν μέσα σε αυτό το χρονικό όριο.
Ακόμη, η Μέρκελ θέλει οι χώρες με υψηλό ποσοστό ανεργίας να χρησιμοποιήσουν το γερμανικό μοντέλο για να μεταρρυθμίσουν την αγορά εργασίας. Αυτό σημαίνει ότι θα πρέπει να χαλαρώσουν οι όροι και οι προϋποθέσεις για τις απολύσεις και να εισαχθεί ένα μοντέλο περιορισμένης απασχόλησης, που αποκαλείται «μίνι - δουλειά», με μικρότερη φορολόγηση και εισφορές.
Επιπλέον, στις χώρες αυτές θα πρέπει να αναπτυχθεί ένα διπλό εκπαιδευτικό σύστημα, που θα συνδυάζει μια στάνταρ πρακτική εκπαίδευση σε ένα επαγγελματικό σχολείο, σε συνδυασμό με μαθητεία στον ίδιο τομέα σε κάποια επιχείρηση, με στόχο την αντιμετώπιση της ανεργίας των νέων.
Ένα άλλο σημείο που απασχολεί το Βερολίνο είναι ο υψηλός αριθμός οργανισμών και υπηρεσιών που βρίσκονται υπό τον έλεγχο του δημοσίου και χαίρουν της προστασίας του, σε πολλές χώρες του ευρωπαϊκού νότου. Προτείνεται, λοιπόν, να δημιουργηθούν υπηρεσίες ιδιωτικοποιήσεων ή ειδικά ταμεία που θα αναλάβουν να αποκρατικοποιήσουν αυτούς τους δημόσιους οργανισμούς. Η προσέλκυση ιδιωτών επενδυτών θα επιτευχθεί μέσω φοροαπαλλαγών και λιγότερο αυστηρών κανονισμών.
Σύμφωνα με το σχέδιο, προτείνεται ακόμη η δημιουργία ειδικών οικονομικών ζωνών, στο πρότυπο που χρησιμοποίησε η Κίνα για την ανάπτυξή της.
Επιπλέον, η Γερμανία θέλει από τις χώρες του ευρωπαϊκού νότου να επενδύσουν περισσότερο στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.
Στόχος όλων αυτών των μέτρων, σύμφωνα με το σχέδιο του Βερολίνου, είναι η αύξηση της ανταγωνιστικότητας της Ευρώπης.
Όπως σημειώνει το Spiegel, η μάχη που πρόκειται να δοθεί στη Σύνοδο Κορυφής της ΕΕ στα τέλη του Ιουνίου θα μπορούσε να έχει τίτλο: Προγράμματα ανάπτυξης vs δομικές μεταρρυθμίσεις.
Η γερμανική πρόταση περιλαμβάνει αποκρατικοποίηση δημόσιων οργανισμών, αλλαγές στις εργασιακές σχέσεις, δημιουργία ειδικών οικονομικών ζωνών και δημιουργία υπηρεσιών ιδιωτικοποιήσεων στα πρότυπα της Treuhand (το μοντέλο ιδιωτικοποιήσεων που είχε ακολουθεί στην Ανατολική Γερμανία).
Το Spiegel σχολιάζει σκωπτικά: «Με λίγα λόγια, η περιοχή της Μεσογείου πρόκειται να μοιάζει περισσότερο με τη Γερμανία, αλλά με καλύτερο καιρό».
Το σχέδιο των έξι σημείων
Η πρόταση του Βερολίνου επικεντρώνεται σε μέτρα που έχουν εφαρμοστεί με επιτυχία στη Γερμανία κατά το παρελθόν και έφεραν τη χώρα στην κορυφή της ανάπτυξης στην Ευρώπη.
Βάσει αυτού του σχεδίου, η Μέρκελ θέλει να υλοποιηθούν προγράμματα που θα βοηθούν τη δημιουργία μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων, στο πρότυπο των προγραμμάτων που «τρέχει» η γερμανική αναπτυξιακή τράπεζα KfW. Στη Γερμανία προβλέπεται ότι συγκεκριμένες δημόσιες υπηρεσίες πρέπει να εγκρίνουν επενδυτικά σχέδια μέσα σε ένα προκαθορισμένο χρονικό όριο. Ειδικότερα, οι αιτήσεις θεωρούνται εγκεκριμένες, εάν δεν απορριφθούν μέσα σε αυτό το χρονικό όριο.
Ακόμη, η Μέρκελ θέλει οι χώρες με υψηλό ποσοστό ανεργίας να χρησιμοποιήσουν το γερμανικό μοντέλο για να μεταρρυθμίσουν την αγορά εργασίας. Αυτό σημαίνει ότι θα πρέπει να χαλαρώσουν οι όροι και οι προϋποθέσεις για τις απολύσεις και να εισαχθεί ένα μοντέλο περιορισμένης απασχόλησης, που αποκαλείται «μίνι - δουλειά», με μικρότερη φορολόγηση και εισφορές.
Επιπλέον, στις χώρες αυτές θα πρέπει να αναπτυχθεί ένα διπλό εκπαιδευτικό σύστημα, που θα συνδυάζει μια στάνταρ πρακτική εκπαίδευση σε ένα επαγγελματικό σχολείο, σε συνδυασμό με μαθητεία στον ίδιο τομέα σε κάποια επιχείρηση, με στόχο την αντιμετώπιση της ανεργίας των νέων.
Ένα άλλο σημείο που απασχολεί το Βερολίνο είναι ο υψηλός αριθμός οργανισμών και υπηρεσιών που βρίσκονται υπό τον έλεγχο του δημοσίου και χαίρουν της προστασίας του, σε πολλές χώρες του ευρωπαϊκού νότου. Προτείνεται, λοιπόν, να δημιουργηθούν υπηρεσίες ιδιωτικοποιήσεων ή ειδικά ταμεία που θα αναλάβουν να αποκρατικοποιήσουν αυτούς τους δημόσιους οργανισμούς. Η προσέλκυση ιδιωτών επενδυτών θα επιτευχθεί μέσω φοροαπαλλαγών και λιγότερο αυστηρών κανονισμών.
Σύμφωνα με το σχέδιο, προτείνεται ακόμη η δημιουργία ειδικών οικονομικών ζωνών, στο πρότυπο που χρησιμοποίησε η Κίνα για την ανάπτυξή της.
Επιπλέον, η Γερμανία θέλει από τις χώρες του ευρωπαϊκού νότου να επενδύσουν περισσότερο στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.
Στόχος όλων αυτών των μέτρων, σύμφωνα με το σχέδιο του Βερολίνου, είναι η αύξηση της ανταγωνιστικότητας της Ευρώπης.
Όπως σημειώνει το Spiegel, η μάχη που πρόκειται να δοθεί στη Σύνοδο Κορυφής της ΕΕ στα τέλη του Ιουνίου θα μπορούσε να έχει τίτλο: Προγράμματα ανάπτυξης vs δομικές μεταρρυθμίσεις.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου