«Υγειονομικός έλεγχος - Αποστολή από τις αρμόδιες αρχές επίσημου κτηνιάτρου κατά τη σφαγή ζώων»

Απόφαση C-402/13, Cypra Ltd κατά Κυπριακής Δημοκρατίας -αίτηση προδικαστικής αποφάσεως που υπέβαλε το Ανώτατο Δικαστήριο της Κύπρου

 

Ο κανονισμός 854/2004 καθορίζει ειδικές διατάξεις για την οργάνωση των επίσημων ελέγχων στα προϊόντα ζωικής προέλευσης που προορίζονται για κατανάλωση από τον άνθρωπο.  Ορίζει ότι οι επίσημοι έλεγχοι στα προϊόντα ζωικής προέλευσης θα πρέπει να καλύπτουν όλες τις πλευρές που είναι σημαντικές για την προστασία της δημόσιας υγείας και, όπου κρίνεται απαραίτητο, της υγείας και της ορθής μεταχείρισης των ζώων. Οι επίσημοι έλεγχοι στην παραγωγή κρέατος είναι απαραίτητοι, είναι δε σκόπιμο οι επίσημοι κτηνίατροι να διενεργούν ελέγχους και επιθεωρήσεις σφαγείων.

Η Cypra Limited έχει την κυριότητα

και εκμετάλλευση ιδιωτικού σφαγείου χοίρων και αιγοπροβάτων στην επαρχία Λευκωσίας (Κύπρος). Το 2007, η Cypra γνωστοποίησε στις αρμόδιες κτηνιατρικές υπηρεσίες το πρόγραμμα σφαγής για τον Μάρτιο και Απρίλιο 2007 και τους ζήτησε να διευθετήσουν τον έλεγχο των σφαγών κατά τις παρατιθέμενες στο προαναφερθέν έγγραφο ημέρες και ώρες λόγω της ανάγκης να πραγματοποιούνται σφαγές τις Κυριακές προς εκπλήρωση συμβατικών υποχρεώσεων σχετικών με την εξαγωγή χοιρινού κρέατος στην Ελλάδα.

Ο Διευθυντής του Τμήματος Κτηνιατρικών Υπηρεσιών απέρριψε την αίτηση της Cypra να σταλούν επίσημοι κτηνίατροι στο συγκεκριμένο σφαγείο για τον έλεγχο της σφαγής ζώων στις προκαθορισμένες ημέρες και ώρες.

Το Ανώτατο Δικαστήριο της Κύπρου ρωτά το ΔΕΕ ποιες υποχρεώσεις υπέχουν οι αρμόδιες εθνικές αρχές και ποια είναι τα όρια της διακριτικής ευχέρειάς τους στο πλαίσιο εφαρμογής του συγκεκριμένου κανονισμού.

Στη σημερινή του απόφαση το ΔΕΕ υπενθυμίζει ότι ο κανονισμός υποχρεώνει τις αρμόδιες αρχές να μεριμνούν για το είδος και την ταχύτητα των εφαρμοζόμενων διαδικασιών και να διαθέτουν το αναγκαίο προσωπικό. Αντιθέτως, δεν περιλαμβάνει καμία διάταξη σχετικά με τις ώρες λειτουργίας και τις αργίες των αρμόδιων αρχών και δεν διευκρινίζει αν οι αρχές αυτές υποχρεούνται να διαθέτουν προσωπικό τις Κυριακές και τις αργίες.

Κατά συνέπεια, οι αρμόδιες αρχές δεν αποκλείεται να ορίζουν τις αργίες και να αρνούνται να αποστέλλουν στα σφαγεία επίσημους κτηνιάτρους τις ημέρες αυτές. Επιπλέον, οι αρμόδιες αρχές δεν είναι υποχρεωμένες να δέχονται όλες τις σχετικές με τη διεξαγωγή ελέγχων αιτήσεις των σφαγείων και είναι οι μόνες που μπορούν να αποφασίζουν αν μπορούν να διεξαχθούν οι έλεγχοι στα σφαγεία κατά τις προτεινόμενες από αυτά ημερομηνίες.

Αντιθέτως, στα σφαγεία απόκειται να ενημερώνουν εκ των προτέρων και εντός εύλογης προθεσμίας τις αρμόδιες αρχές σχετικά με την ημερομηνία και την ώρα σφαγής των ζώων, προκειμένου αυτές να μπορούν να αποστείλουν κτηνιάτρους στις συγκεκριμένες ημέρες και ώρες.

Στο αιτούν δικαστήριο απόκειται να αξιολογήσει κατά πόσον η αίτηση περί σφαγής ζώων υποβλήθηκε αρκούντως εγκαίρως, ώστε να μπορέσουν οι αρμόδιες αρχές να επιμεληθούν την αποστολή επίσημου κτηνιάτρου, και αν ήταν αντικειμενικώς αναγκαίο η σφαγή να λάβει χώρα ημέρα Κυριακή.

Το ΔΕΕ αποφαίνεται:

Ο κανονισμός 854/2004 επιτρέπει τον καθορισμό από τις αρμόδιες αρχές του χρόνου κατά τον οποίο πρέπει να λάβει χώρα σφαγή ζώων, στο πλαίσιο του διορισμού επίσημου κτηνιάτρου προς έλεγχο της σφαγής, και, αφετέρου, την άρνησή τους να αποστείλουν επίσημο κτηνίατρο κατά τις ημέρες και ώρες που όρισε το σφαγείο, εκτός αν είναι αντικειμενικώς αναγκαίο να λάβουν χώρα οι σφαγές τις συγκεκριμένες ημέρες, πράγμα το οποίο εναπόκειται στο αιτούν δικαστήριο να εξακριβώσει.