Το Γενικό Δικαστήριο ακυρώνει την παράταση της εγγραφής του Mehdi Ben Ali στον κατάλογο των προσώπων που υπόκεινται σε δέσμευση κεφαλαίων λόγω της καταστάσεως στην Τυνησία

Διατηρούνται όμως τα αποτελέσματα της ακυρωθείσας αποφάσεως, τουλάχιστον έως την παρέλευση της προθεσμίας ασκήσεως αιτήσεως αναιρέσεως, προς διασφάλιση της αποτελεσματικότητας κάθε μελλοντικής δεσμεύσεως κεφαλαίων

Στις 31 Ιανουαρίου 2011, το Συμβούλιο προέβλεψε τη δέσμευση των κεφαλαίων προσώπων υπευθύνων για παράνομη ιδιοποίηση τυνησιακών κρατικών κεφαλαίων, αφενός, και συνδεδεμένων με αυτά προσώπων, οντοτήτων ή φορέων, αφετέρου[1].

Στις 4 Φεβρουαρίου 2011, το όνομα του Mehdi Ben Ali, ανηψιού του τέως προέδρου της Τυνησίας Zine el-Abidine Ben Ali, περιλήφθηκε στον κατάλογο των προσώπων τα οποία αφορά η εν λόγω δέσμευση κεφαλαίων[2], λόγω της ως προς αυτόν διεξαγωγής δικαστικής έρευνας εκ μέρους των τυνησιακών αρχών για απόκτηση κινητής και ακίνητης περιουσίας, άνοιγμα τραπεζικών λογαριασμών

και κατοχή περιουσιακών στοιχείων σε διάφορες χώρες στο πλαίσιο νομιμοποιήσεως εσόδων από παράνομες δραστηριότητες. Ως εκ τούτου, δεσμεύθηκαν τα κεφάλαια και οι οικονομικοί πόροι του Ben Ali έως την 31η Ιανουαρίου 2012.

Η πρώτη ασκηθείσα από τον Ben Ali προσφυγή ακυρώσεως ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου απορρίφθηκε λόγω εκπρόθεσμης ασκήσεώς της[3]. Ακολούθως, το Συμβούλιο μετέθεσε την ημερομηνία λήξεως της αναγραφής του Ben Ali στον ως άνω κατάλογο από τις 31 Ιανουαρίου 2012 στις 31 Ιανουαρίου 2013[4]. Ο Ben Ali άσκησε προσφυγή ζητώντας την ακύρωση της παρατάσεως αυτής και αξίωσε αποζημίωση ύψους 50 000 ευρώ.

Ο Ben Ali υποστηρίζει, ειδικότερα, ότι δεσμεύθηκαν τα κεφάλαιά του διότι διεξάγεται ως προς αυτόν «δικαστική έρευνα», ενώ η δέσμευση κεφαλαίων προβλέφθηκε για την περίπτωση προσώπων που κρίνονται «υπεύθυνα» για ορισμένα πραγματικά περιστατικά και όχι για πρόσωπα εις βάρος των οποίων έχει απλώς ασκηθεί ποινική δίωξη. Στο πλαίσιο της εξετάσεως του επιχειρήματος αυτού, το Γενικό Δικαστήριο επισημαίνει ότι η κινηθείσα εις βάρος του Ben Ali έρευνα αφορά το ξέπλυμα μαύρου χρήματος, ενώ τα περιοριστικά μέτρα επιβάλλονται εις βάρος προσώπων υπευθύνων για παράνομη ιδιοποίηση κρατικών κεφαλαίων της Τυνησίας και εις βάρος των συνδεδεμένων με αυτά προσώπων. Το Γενικό Δικαστήριο εκτιμά ότι το Συμβούλιο δεν απέδειξε ούτε καν υποστήριξε ότι ένας ιδιώτης μπορεί να χαρακτηρισθεί, από απόψεως του τυνησιακού ποινικού δικαίου, ως «υπεύθυνος για παράνομη ιδιοποίηση κρατικών κεφαλαίων» (ή ως συνδεδεμένος με έναν εκ των υπευθύνων των πράξεων αυτών) μόνον διότι διεξάγεται ως προς αυτόν «δικαστική έρευνα» για «ξέπλυμα μαύρου χρήματος» . Το Γενικό Δικαστήριο κρίνει, επομένως, ότι το Συμβούλιο διατήρησε το όνομα του Ben Ali στον κατάλογο βάσει κριτηρίων διαφορετικών από εκείνα τα οποία το ίδιο έχει προβλέψει.

Το Γενικό Δικαστήριο υπογραμμίζει εξάλλου ότι λόγω αυτής της ελλείψεως νομικής βάσεως, δεν πληρούνται οι αναγκαίες προϋποθέσεις ώστε η παράταση της δεσμεύσεως των κεφαλαίων να συνάδει προς το δικαίωμα της ιδιοκτησίας.

Για τους λόγους αυτούς, το Γενικό Δικαστήριο αποφασίζει να ακυρώσει την παράταση της εγγραφής του M. Ben Ali στον κατάλογο, ώστε να θεωρείται πλέον ότι δεν μνημονευόταν στον κατάλογο των περιοριστικών μέτρων μεταξύ της 31ης Ιανουαρίου 2012 και της 31ης Ιανουαρίου 2013. Σε κάθε περίπτωση, το Γενικό Δικαστήριο εκτιμά ότι,  εάν η απόφαση είχε άμεση ισχύ, ο Ben Ali θα μπορούσε, από την ημερομηνία εκδόσεως της αποφάσεως, να μεταφέρει το σύνολο ή μέρος της περιουσίας του εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με ενδεχόμενη συνέπεια  να θιγεί  σοβαρά και αμετάκλητα η αποτελεσματικότητα κάθε δεσμεύσεως κεφαλαίων που θα μπορούσε να αποφασίσει μελλοντικά το Συμβούλιο εις βάρος του. Κατά το Γενικό Δικαστήριο, δεν μπορεί να αποκλεισθεί ότι η διατήρηση του ονόματος του προσφεύγοντος στον κατάλογο είναι δικαιολογημένη για λόγους διάφορους από τους εκτιθέμενους στην προσβαλλόμενη απόφαση. Το Γενικό Δικαστήριο αποφασίζει ως εκ τούτου να διατηρήσει τα αποτελέσματα της προσβαλλομένης αποφάσεως έως την παρέλευση της προθεσμίας για την άσκηση αιτήσεως αναιρέσεως ή, εφόσον ασκηθεί αίτηση αναιρέσεως, εντός της προθεσμίας αυτής, έως την απόρριψή της .

Ως προς την αξίωση αποζημιώσεως, ο Ben Ali υποστηρίζει ότι η δέσμευση των περιουσιακών του στοιχείων είχε ως συνέπεια την καθυστέρηση οφειλών και τον οδήγησε αδικαιολόγητα σε μια ανυπόφορη κατάσταση, καθώς δεν μπορούσε να καλύψει καμία από τις τρέχουσες υποχρεώσεις του (νερό, ηλεκτρικό, φυσικό αέριο ...)· ούτε, περαιτέρω, μπορούσε να πληρώσει τα δίδακτρα της επτάχρονης κόρης του, με αποτέλεσμα αυτή να απειλείται με αποβολή (το παιδί δεν μπόρεσε, εξάλλου, να επανεγγραφεί στο σχολείο). Το Γενικό Δικαστήριο απορρίπτει, πάντως, την προσφυγή λόγω μη αποδείξεως των επικαλούμενων πραγματικών περιστατικών.

---

[1] Απόφαση 2011/72/ΚΕΠΠΑ για περιοριστικά μέτρα κατά ορισμένων προσώπων και οντοτήτων λόγω της κατάστασης στην Τυνησία (ΕΕ L 28, σ. 62).

[2] Εκτελεστική απόφαση 2011/79/ΚΕΠΠΑ του Συμβουλίου, της 4ης Φεβρουαρίου 2011, περί εφαρμογής της αποφάσεως 2011/72/ΚΕΠΠΑ για περιοριστικά μέτρα κατά ορισμένων προσώπων και οντοτήτων λόγω της κατάστασης στην Τυνησία (ΕΕ L 31, σ. 40) και κανονισμός (ΕΕ) 101/2011 του Συμβουλίου, της 4ης Φεβρουαρίου 2011, για περιοριστικά μέτρα κατά ορισμένων προσώπων, οντοτήτων και οργανισμών λόγω της κατάστασης στην Τυνησία (ΕΕ L 31, σ. 1).

[3] Διάταξη της 11ης Ιανουαρίου 2012, T‑301/11, Ben Ali κατά Συμβουλίου. Η προσφυγή ακυρώσεως στρεφόταν κατά του κανονισμού 101/2011.

[4] Απόφαση 2012/50/ΚΕΠΠΑ του Συμβουλίου, της 27ης Ιανουαρίου 2012, για την τροποποίηση της απόφασης 2011/72 (ΕΕ L 27, σ. 11). Επισημαίνεται ότι, με την απόφαση 2013/72/ΚΕΠΠΑ, του Συμβούλιο παρέτεινε εκ νέου την περίληψη του Ben Ali στον κατάλογο από τις 31 Ιανουαρίου 2013 στις 31 Ιανουαρίου 2014. Ο Ben Ali άσκησε προσφυγή ακυρώσεως και κατά της αποφάσεως αυτής (υπόθεση T-166/13).